30 november.
       De bomen zijn bijna allemaal kaal, maar deze acer bij de beek heeft nog behoorlijk wat blad. Fel geel als de zon even wil schijnen. Worden we vrolijk van.

Gisteravond hebben we met spanning op de TV-uitzending Noodweer gewacht, onderwerp de sneeuwramp van 25-11-'05. We vroegen ons namelijk af hoe ze dat destijds hebben kunnen filmen, bij alle bomen die over de weg lagen en vastzittend verkeer. Tijdens het knakken van bomen en hoogspanningsmasten was het te gevaarlijk buiten, dus ( amateur)filmen kon bijna niet, er waren dus vooral veel foto's van de gevolgen.
Erwin deed zijn best gisteren, stond in dikke jas en coltrui zwetend wintertje te spelen, bracht met verve een prachtig toneelspel in beeld van een bijna misgegane bevalling, oei oei wat spannend!  we konden de a.s. moeder nog echt horen krijsen, kun je nagaan! verder zagen we tien keer hetzelfde stuk autoweg, maar geen foto's van de ravage hier in het oosten. Langer dan een jaar is er met man en macht gewerkt om weer een beetje de boel op te ruimen, de gevaarlijkste bomen om te zagen, de schade aan gebouwen te herstellen. Dat was in het kader van de uitzending toch interessanter geweest om te laten zien, dan een naverteld, zogenaamd live gefilmd verhaal, dat zeker 3/4 van de tijd in beslag nam. Jammer.

29 november. Ze hebben kennelijk vergeten het blaadje om te slaan, waren er dus niet, ja, een stuk of dertig, maar dat telt niet bij kraanvogeltrek.

Het is treurig dat er zo slordig met de HEN-beken omgesprongen wordt. HEN staat voor Hoogste Ecologische Niveau. Jaren geleden zijn er zalm- en zeeforeleitjes uitgepoot in 'onze' beken, ik had het daar pas nog over. Nu paaien er al een jaar of vier, tenminste, zalmen of grote forellen hier dicht bij de weg, omdat daar tbv een fietsbrug 20 jaar geleden een versteviging in de beekbodem is gemaakt van stukken beton en stenen. Ook op meer plaatsen zijn kwetsbare oevers met natuurstenen versterkt. Ook bij de vistrap is natuursteen gebruikt. De paaiplaats ligt handig dicht bij de weg voor boeren die water tanken om stallen schoon te maken, iets te spuiten ergens, drinkbakken te vullen voor vee en paarden, enz. Goedkoper dan leidingwater immers. Dan gaat zo'n dikke slang de beek in en de motor zuigt in een noodgang de tank vol water. Met zaad en eitjes van die vissen, denk je dan.  Heb het gemeld maar denk niet dat er aktie ondernomen wordt.

28 november. Spannend! Komen ze of komen ze niet. Als ik binnen blijf zitten, zie ik ze niet. Naar buiten dus! Dieren hebben een ingebouwde kalender lijkt het wel, soms zie je op dezelfde dag als een jaar ervoor de zwaluwen terugkomen, de padden trekken, de mieren zwermen. Het licht zal wel heel belangrijk zijn.

Jachman maait. Jaagt de bijna zwarte haas al op de vlucht die helemaal achterin de wei zit en de machine niet vertrouwt die nog maar net aanslaat bij de schoppe.
De jagers zijn de laatste weken ook weer actief, ik heb de pest aan dat geknal.
Heel dubbel natuurlijk, want ik lust graag een stukje wilde eend of een reebiefstuk.

Zaterdag wordt er op de midwinterhoorn geblazen bij Sambergnieuwhuis hier in de buurt, rond vijf uur, als het donker wordt.

27 november. Weer zo'n schitterend morgenrood. Een paar minuten en dan is het alweer voorbij, maar nog uren daarna komt het beeld weer in me op, staat me voor de geest, zegt de uitdrukking. Niet zo gek gevonden.
Jachman heeft bijna al het blad van het gras afgeharkt, ook van het graspad buitenom langs de border en van het pad langs de grens met de achterburen.  Hij wil nog een keer maaien, want het gras groeit nog alsof het zomer is.
Vreemd te denken dat er twee jaar geleden een dik pak sneeuw lag.
Er trekken nog maar kleine groepjes kraanvogels over, nog niet de grote stroom die we verwachten. Vorig jaar waren ze ook laat, even kijken wanneer, nou... toen kwam de hoofdstroom op 28 november over. Kijk maar bij Archief.

26 november. Op 9 oktober maakte ik een haiku over de mist. Gisteren heb ik er een dialectversie van gemaakt.

doeven schrikt op oet boam
dröpple en eekelreagen
mist spölt in mien oar

Je kunt bij felle zon en een schoongeregende lucht heldere foto's maken, zoals deze rhodo en de bij. De laatste vond ik leuk om de slagschaduw van het blad dat net een A lijkt te vormen, net als de bij zelf.
    

Zondag 25 november. Twee jaar geleden alweer die indrukwekkende sneeuwval waarbij sterke bomen in een doodstille wereld met een akelig scheurend geluid om ons heen doormidden knakten. Nu het blad van de bomen is, kijk ik vanuit mijn stoel op de eik bij het bekken, waar toen de top uitgebroken is.
Vanmorgen nog redelijk tussen de buien door gewandeld. De zon scheen fel op dikke regenwolken: een prachtige regenboog, dubbel. Mooier dan die van 9 november. We kwamen de kerkman tegen die nog voor kerktijd zijn hond uitliet. (Zondags heeft hij een zwartgestreepte broek aan, jaja, we kennen onze medegenieters). Ik kon niet laten om tegen hem te zeggen met het oog op de regenboog: 'en dat net op zondagmorgen.' Hij keek blijverrast, nóg iemand met bijbelkennis, of nog íémand.
         

24 november. Al drie dagen hangt deze vreemde vrucht in een boom. Niemand die hem verloren heeft?
 

Hoeveel dingen ik al verloren heb buiten! Een mes op de stoeprand in Dubrovnik na het schillen van een appeltje, een keukenhanddoek op een bank ergens in een Frans dorpje na het schillen van een appel, mijn lievelings zwarte superdunne geplastificeerde regenjas boven in Noorwegen toen de zon ging schijnen bij het schillen van... juist ja..., een heerlijke sjaal, ergens. Ik durf niet te vertellen wat nog meer allemaal, behalve dan de portemonnee die ik verloor hier in het dorp en die al eerder weer teruggebracht werd met alles er nog in, voor ik hem gemist had! Wat een aardige mensen zijn er nog.  Nog meer aardige mensen: In Zutphen parkeerde ik onlangs mijn gloednieuwe Panda die mijn 17 jaar oude idem verving. Ik bleef achter de auto staan wachten tot Jachman een parkeerkaartje uit de automaat gehaald had, legde dat rechts achter de voorrruit, sloeg het portier dicht en gebruikte voor het eerst de voor mij gloednieuwe afstandsbediening. We liepen de stad in, waren 20 minuten weg. Toen we terugkwamen stond het linkerportier nog wagenwijd open! helemaal vergeten dicht te doen. Was me nog nooit overkomen. Jachman zei niks, aardig van hem!

23 november. De paaiende vissen zijn er weer, het water spat hoog op in de beek. Ze zijn groot, groter dan een beekforel die maximaal 30 cm wordt. Jaren geleden zijn er zalm- en zeeforeleitjes uitgezet en ik las dat 5% ervan uitgekomen is. Het lijkt onwaarschijnlijk dat hier zalmen komen paaien, maar het moet wel haast zo zijn. Jachman heeft een timmermansoog en zegt dat ze minimaal 40 cm lang zijn.

22 november. Vanmorgen wat leuks beleefd toen we langs de camping bij het Hilgelo liepen. Er is een smalle wal van kreupelhout tussen het wandelpad en de camping. Daar staan nu bijna geen caravans meer, maar één nieuwe stond er precies in de bocht. Nu de struiken kaal zijn konden we zo in de caravan kijken. Rechtop in bed zat een mevrouw te genieten van het uitzicht over het water. Op hetzelfde moment zwaaiden we naar elkaar met beide handen, heel komisch! Lachen allebei.

21 november. Nu al het blad eraf is, valt het mos dat op de hydrangeastam bij de schoppe groeit extra op. Op 22 oktober liet ik een foto zien van een klimopstam,  Beide foto's zijn zonder flits gemaakt, maar de camera vindt het mossige groen kennelijk een te moeilijke kleur om het zonder dramatisch effect weer te geven.

De races op zolder boven ons hoofd zijn afgelopen, wegens een dodelijk ongeluk, de  slachtoffers zijn no 44 en 45, ik schreef over ze op 14 november. Wreed maar nodig.
Toen we nog in de Boshut woonden, we waren net getrouwd, liep de route van het ven achter het huis naar de leemputten aan de voorkant precies door ons huisje. Hoe ze binnenkwamen weet ik niet, maar ze sprongen onder de piano door en verdwenen dan door een spleet onder de deur naar buiten. Wie 'ze' waren? Bruine kikkers. Ze maakten geen lawaai, waren niet vies, ze mochten dus ongehinderd doorlopen. Het waren er ook geen 45, een stuk of 5 maar.